PRAWO PRACY I UBEZPIECZEŃ SPOŁECZNYCH
Stawki minimalnych wynagrodzeń w 2009 roku
Dnia 30 grudnia 2008 w Hiszpańskim Dzienniku Urzędowym BOE nr 314 opublikowano rozporządzenia dotyczące wysokości minimalnego wynagrodzenia w 2009 roku (Real Decreto 2128/2008, de 26 de diciembre, por el que se fija el salario mínimo interprofesional para 2009) oraz rewaloryzacji rent i emerytur (Real Decreto 2127/2008, de 26 de diciembre, sobre revalorización de las pensiones del sistema de la Seguridad Social y de otras prestaciones sociales públicas para el ejercicio 2009).
Na podstawie powołanego rozporządzenia, w roku 2009 minimalne wynagrodzenie w Hiszpanii wzrośnie o 4% w stosunku do roku 2008. W związku z tym, najniższe wynagrodzenie brutto wyniesie 624,00 euro miesięcznie. Minimalna stawka dzienna została wyznaczona na poziomie 20,80 euro, a roczna – 8.736,00 euro. Dla pracowników okresowych stawka dzienna wynagrodzenia nie może być niższa niż 29,56 euro, a dla pomocy domowej minimalna stawka godzinowa musi wynosić przynajmniej 4,89 euro. Mimo sytuacji zapadającego się rynku, zatrzymania inflacji oraz wzrastającego bezrobocia (patrz poniżej), rząd podtrzymuje plan wzrostu wynagrodzeń, zakładający w roku 2012 minimalne wynagrodzenie w wysokości 800 euro.
Jednocześnie rząd zaaprobował wzrost emerytur wahający się od 2,4 do 7,2%, przy czym najwyższa podwyżka dotyczy emerytów żyjących samotnie i o niskich dochodach.
Rosnące bezrobocie
Hiszpania zajmuje pierwsze miejsce w Unii Europejskiej pod względem wysokości bezrobocia. W październiku 2008 roku bez pracy pozostawało 12,8% ludności aktywnej zawodowo. W okresie pomiędzy październikiem 2007 a październikiem 2008, bezrobocie wzrosło z 8,5% do 12,8%, i takiego wzrostu, na poziomie 4,3% nie odnotował żaden z innych krajów UE.
OBYWATELSTWO
Ustawa „o wnukach”
Dnia 29 grudnia 2008 weszło w życie siódme postanowienie dodatkowe Ustawy uznaniu i rozszerzeniu praw osób cierpiących represje podczas wojny domowej i dyktatury (Ley 52/2007, de 26 de diciembre, por la que se reconocen y amplían derechos y se establecen medidas en favor de quienes padecieron persecución o violencia durante la guerra civil y la dictadura, opublikowana w BOE nr 310 z dnia 27 grudnia 2007 roku). Na podstawie tego przepisu mogą ubiegać się o nadanie obywatelstwa hiszpańskiego te osoby, których matka lub ojciec posiadali obywatelstwo hiszpańskie oraz zostaje dodatkowo rozszerzone na wnuków tych osób, które straciły, bądź musiały się zrzec obywatelstwa w wyniku banicji. Na ubieganie się o uznanie obywatelstwa ustawodawca wyznaczył termin dwuletni, przy czym termin ten może zostać przedłużony przez Radę Ministrów o maksymalnie jeden rok.
Jednocześnie, dnia 4 listopada 2008 roku Główna Dyrekcja Rejstrów i Notariuszy wydała instrukcje w zakresie wymogów formalnych koniecznych do spełnienia w celu przedłożenia wniosku o nadanie obywatelstwa oraz wzór wniosku (INSTRUCCIÓN de 4 de noviembre de 2008, de la Dirección General de los Registros y del Notariado, sobre el derecho de opción a la nacionalidad española establecido en la disposición adicional séptima de la Ley 52/2007, de 26 de diciembre). Do wniosku należy między innymi dołączyć akt urodzenia rodzica bądź dziadka posiadającego w przeszłości obywatelstwo hiszpańskie oraz dokumentację udowadniającą wypędzenie z Hiszpanii (np. dokumenty potwierdzające pobieranie emerytury uchodźcy od państwa Hiszpanii, zaświadczenie uchodźcy z Agencji ds. Uchodźców ONZ, zaświadczenia bądź raporty partii politycznych, syndykatów etc.).
Możliwość uzyskania obywatelstwa spotkała się z ogromnym zainteresowaniem w krajach Ameryki Środkowej i Południowej, gdzie szacuje się, iż ubiegać się o nie może nawet kilkaset tysięcy osób. Wchodzące w życie postanowienia są kontynuacją cyklu ustawodawczego związanego z polemiczną Ustawą o pamięci narodowej, uchwaloną w październiku 2007 roku.
PRAWO GOSPODARCZE
Środki łagodzące skutki kryzysu
W związku z nasilającymi się skutkami kryzysu gospodarczego w Hiszpanii, rząd przyjął dekret królewski przewidujący podjęcie pilnych środków w zakresie ekonomii, podatków, zatrudnienia i dostępu do mieszkań (Real Decreto 1975/2008, de 28 de noviembre, sobre las medidas urgentes a adoptar en materia económica, fiscal, de empleo y de acceso a la vivienda). W zakresie zatrudnienia Dekret Królewski przewiduje między innymi korzystniejsze stawki ubezpieczeń społecznych dla pracodawców zatrudniających pracowników na czas nieokreślony, którzy przez pierwsze dwa lata zatrudnienia pracownika mają prawo do odliczenia miesięcznie 150 euro ze składek. Ponadto, dekret królewski przewiduje wsparcie finansowe dla osób mających kredyty hipoteczne w postaci możliwości opóźnienia spłaty maksymalnie połowy miesięcznej raty, jednak nie więcej, niż 500 euro. Dotyczy to kredytów w wysokości niższej niż 170.000 euro, zaciągnietych przed 1 września 2008 roku. Opóźnienia takie mogą być dokonane w okresie dwuletnim, od 1 stycznia 2009 roku do 31 grudnia 2010 roku. Dekret Królewski szczegółowo określa warunki, jakie należy spełnić, by móc skorzystać z takiej opcji. W zakresie podatków, zmienia on Rozporządzenie dotyczące podatku od osób fizycznych, wprowadza nadzwyczajne i czasowe środki mające na celu podwyższenie wpływów miesięcznych rodziny.
PRAWO PUBLICZNE
Uchwalony budżet Państwa na 2009 r.
W dniu 24 grudnia 2008 r., w Hiszpańskim Dzienniku Urzędowym BOE nr 309, opublikowano ustawę o ogólnym budżecie państwa na 2009 r. (Ley 2/2008, de 23 de diciembre, de Presupuestos Generales del Estado para el año 2009). Oprócz zaprobowania przewidzianych wydatków i dochodów administracji państwa i organizmów zależnych, ustawa zmienia wiele ustaw podatkowych, dokonując waloryzacji różnych stawek i opłat skarbowych, jak również składek i pensji hiszpańskiego ZUS. W tym roku, procedura uchwalania budżetu była utrudniona z uwagi na brak poparcia projektu rządowego przez regionalne partie nacjonalistyczne, które uważały że przewidziane dofinansowanie niektórych regionów autonomicznych (np. Katalonii) jest niewystarczające.