ROZWIJANIE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ W HISZPANII PRZEZ OBYWATELI I PRZEDSIĘBIORSTWA POLSKIE
UWAGI WSTĘPNE: Obywatele lub spółki polskie mogą dokonywać inwestycji, których celem jest prowadzenie działalności gospodarczej w oparciu o systemy, o których będzie mowa, z tym że niezależnie od wszystkiego podstawowym warunkiem jest uzyskanie numeru indentyfikacyjnego dla obcokrajowców (NIE), o którym była mowa w rozdziale pt. Rejestracja działalności gospodarczej w Hiszpanii ponadto, począwszy od 13 lutego 2007 r. i na podstawie rozporządzenia Ministerstwa Gospodarki i Finansów z 3 maja 2006, w przypadku przywozu lub wywozu z Hiszpanii sum przekraczających 10.000 euro będzie obowiązkowe złożenie deklaracji wg modelu S-1, który można znaleźć na stronach internetowych http://www.aeat.es/ , http://www.tesoro.es/ , http://www.sepblac.es/ oraz w oddziałach Min.Finansów i urzędach celnych. Ten sam proceder będzie obowiązywał przy operacjach dokonania wpłat poświadczanych notarialnie a przekraczających 100.000,- euro. Trzeba będzie uzyskać odpowiedni formularz, którego będzie wymagał notariusz, jak również instytucje finansowe. Deklaracje na formularzu S-1 można składać w tych bankach z których podejmuje się pieniądze na wywóz. W przypadku funduszy należy również złożyć taki dokument, wymagany przez instytucje, w której dokonujemy operacji finansowej.
-
Inwestycje bezpośrednie
-
Zakup pierwotny lub wtórny akcji bądź udziałów w spółkach hiszpańskich, w sytuacji gdy zakupione przez inwestora polskiego akcje bądź udziały zapewniają mu kontrolę nad spółką. Za inwestycję bezpośrednią uważa się również ukonstytuowanie spółki lub objęcie całkowity bądź częściowy jej akcji lub udziałów.
-
Założenie i/lub rozszerzenie filii lub stałych oddziałów, jak również przyznawanie im zaliczek zwrotnych
-
Przyznawanie pożyczek na okres powyżej pięciu lat w celu związania inwestora polskiego z Hiszpanią na dłuższy czas.
Zgodnie z ogólną zasadą zarówno zakup nieruchomości jak i projekty inwestycji bezpośrednich w przypadku obywateli polskich, nie mieszkających na stałe w Hiszpanii, nie wymagają uprzedniej weryfikacji administracyjnej, poza następującymi przypadkami:
-
Jeśli udział ze strony polskiej w spółce hiszpańskiej przewyższa 50% i zaistnieją jednocześnie następujące okoliczności:
-
Przyznanie pożyczek udziałowych o wartości przewyższającej 3 miliony euro.
-
Założenie filii lub stałych oddziałów, których dotacje kapitałowe będą wynosiły ponad 3 miliony euro.
PROCEDURA INWESTYCJI PORTFELOWYCH jest całkowicie zliberalizowana.
DŁUG PUBLICZNY. Papiery wartościowe opiewające na Dług Publiczny, ze względu na ich ogromny wolumen, bezpieczeństwo i wysoką rentowność, stały się jednym z najbardziej popularnych instrumentów finansowych, nabywanych bezpośrednio bądź za pośrednictwem Instytucji Inwestycji Zbiorowych.
Weksle Skarbowe. Są to aktywa finansowe krótkoterminowe, od 6 do 12 miesięcy, dyskontowe, w związku z czym ich rentowność jest oczywista. Emitowane są w formie elektronicznego zapisu na rachunku.
Weksle Skarbowe. Są to aktywa finansowe krótkoterminowe, od 6 do 12 miesięcy, dyskontowe, w związku z czym ich rentowność jest oczywista. Emitowane są w formie elektronicznego zapisu na rachunku.
Weksle Skarbowe nie podlegają obowiązkowi płacenia zaliczki na poczet podatku, niemniej jednak agencje dokonujące zapisu Długu Państwowego obowiązane są informować Urząd Skarbowy o przeprowadzonych operacjach.
Weksle Skarbowe lokowane są na drodze licytacji przeprowadzanych w trzecią środę każdego miesiąca. Minimalną sumą inwestycji jest 1000 € i wielokrotności całkowite tej sumy z ograniczeniem do 1.000.000 € na jednego subskrybenta.
Średnie wyważone oprocentowanie tego rodzaju papierów wartościowych uzyskane w terminie 6 miesięcy w sierpniu 2007 r. wyniosło 4,16% i było najwyższe w roku, najniższe zaś, wyniosło 3,98% i uzyskane zostało w listopadzie tego samego roku. W terminie 12-to miesięcznym maksymalne oprocentowanie wyniosło 4,42% a minimalne 3,94%, uzyskane w wymienionych powyżej miesiącach, tj. sierpniu i listopadzie 2007 r.
Bony Państwowe. 3-letnie Bony Państwowe oprocentowane są na 3,95%, 5-cio letnie na 4,48% i 10-cio letnie na 4,64%.
Bony Państwowe. 3-letnie Bony Państwowe oprocentowane są na 3,95%, 5-cio letnie na 4,48% i 10-cio letnie na 4,64%.
ŚRODKI POMOCY OFEROWANE PRZEZ HISZPANIĘ DLA INWESTYCJI W TYM KRAJU: Wychodzimy z założenia, że spółka założona w Hiszpanii, z uwzględnieniem wszystkich wcześniej omówionych warunków, jest spółką w pełni hiszpańską i jako takiej przysługują jej pełne prawa występowania o wszelkiego rodzaje subwencje, pomoc lub wsparcie finansowe przewidziane dla firm hiszpańskich i na tych samych warunkach.
Inwestycje obce na rynku nieruchomości obejmują zakup, dokonany przez spółki lub obywateli polskich, przebywających lub nie na stałe w Hiszpanii, własności i pozostałych praw rzeczywistych wobec nieruchomości usytuowanych w Hiszpanii lub udziałów współwłasności do użytkowania czasowego, to znaczy "time sharing".
Zakup nieruchomości przez obywatela lub spółkę polską, stanowiący część ich działalności gospodarczej nie jest inwestycją w nieruchomości lecz inwestycją bezpośrednią, o jakich była już mowa wcześniej.
Inwestycje w nieruchomości są w dużym stopniu zliberalizowane. Ponadto dochód otrzymywany z wynajmu nieruchomości zakupionych przez obywateli polskich jest dochodem uzyskanym w wyniku poczynionych inwestycji i jako taki może być swobodnie przekazany drogą przelewu bankowego do Polski.
Niemniej, rynek obrotu nieruchomościami nie jest do końca zliberalizowany, istnieją pewne wyjątki:
-
Konieczne jest również zezwolenie władz wojskowych, oprócz wspomnianej weryfikacji administracyjnej, przy zakupie nieruchomości położonych w pobliżu terenów wojskowych bądź obszaru o znaczeniu strategicznym.
Wszystkie inwestycje poczynione przez obywateli bądź spółki polskie, zarówno te, które wymagają weryfikacji jak i te, które są z niej zwolnione, muszą zostać sformalizowane w obecności odpowiednio upoważnionego urzędnika hiszpańskiego (notariusza, konsula, maklera handlowego), który wskaże inwestorom jakich czynności administracyjnych należy dokonać w poszczególnych przypadkach (deklaracja inwestycji, zapłata podatku od przekazu własności, wpis do Ksiąg Wieczystych). Jest to niezbędne nawet jeśli transakcja ma miejsce poza granicami Hiszpanii. Zasada ta pozornie restrykcyjna w rzeczywistości gwarantuje, że zakupu nieruchomości dokonuje się zgodnie z obowiązującym prawem, od prawowitego właściciela i dana nieruchomość jest wolna od innych obciążeń poza zaakceptowanymi przez obie strony. Wszystko to daje inwestorowi poczucie pewności dobrze przeprowadzonej transakcji.
Po otrzymaniu aktu notarialnego kupna-sprzedaży kupujący zobowiązany jest do złożenia deklaracji o inwestycji, na formularzu typu NC-3a i przesłania jej do Rejestru Inwestycji Zagranicznych przed upływem 30 dni, załączając skrócony odpis aktu.
Wszystkie inwestycje przewyższające 3 miliony euro wymagają weryfikacji inwestycyjnych. W tym celu należy złożyć projekt inwestycji, zawierający dane inwestora, do właściwego urzędu. Decyzja powinna zapaść przed upływem 30 dni. Jeżeli zainteresowany nie otrzyma odpowiedzi odmownej po upływie wskazanego terminu oznacza to, że projekt inwestycyjny został zatwierdzony.
Jeżeli zaistnieje konieczność uzyskania pozwoleń, o których wcześniej już była mowa, zainteresowany ma 90 dni na złożenie wymaganej dokumentacji, dokładnie określonej w każdym przypadku.
Nieruchomości należące do podmiotów nie przebywających na stałe w Hiszpanii obciążone są podatkiem w wysokości 3% ich wartości katastralnej. Na podstawie umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a Hiszpanią możliwe jest uzyskanie zwolnienia z tego podatku po złożeniu odnośnej deklaracji (model druku 213, zatwierdzony przez Rozporządzenie z 22.12.1999).
Sprzedaży nieruchomości nabytej w Hiszpanii przez obywatela polskiego nieprzebywającego na stałe w Hiszpanii i występującego bez pośrednictwa placówek zdefiniowanych "Establecimiento Permanente" (filia, biuro,warsztat itp.), obięta jest 5% Podatkiem Dochodowym Nierezydentów IRNR, za wyjątkiem sytuacji gdy:
-
właściciel nieruchomości jest osobą fizyczną, a nieruchomość była w posiadaniu podmiotu ponad 10 lat i niezwiększyła swej wartości;
-
sprzedający jest na mocy decyzji wydanej przez Administrację Skarbową płatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych IRPF lub od podatku od spółek IS;
- nieruchomość jest przedmiotem aportu do spółki w Hiszpanii.
Zapłacone odsetki oraz wszelkie inne formy zapłaty ustalone jako wynagrodzenie za odstąpienie osobom trzecim kapitału własnego, włącznie z dochodami pochodzącymi z przekazu, refundacji, amortyzacji, zamiany bądź konwersji wszelkiego rodzaju aktywów reprezentujących pozyskiwanie i użytkowanie kapitałów osób trzecich, można deklarować w hiszpańskim Urzędzie Skarbowym składając formularz 299, zawarty w Rozporządzeniu Ministerialnym 2339/2005 z 13 lipca. Na tym formularzu deklaruje się roczne dochody uzyskane przez osoby fizyczne posiadające rezydencję w innych krajach członkowskich Unii Europejskiej, takich jak Polska, z którymi uzgodniono wymianę informacji.
Deklaracje można składać drogą internetową. Formularz można uzyskać na następującej stronie internetowej: http://www.aeat.es/aeat/aeat.jsp?=modFormul/declaraciones/299/es_ES.
Deklaracje można składać drogą internetową. Formularz można uzyskać na następującej stronie internetowej: http://www.aeat.es/aeat/aeat.jsp?=modFormul/declaraciones/299/es_ES.
Jedna z możliwych form działalności polskich firm w Hiszpanii to udział w przetargach publicznych. O tym jaką wagę mają tzw. kontrakty publiczne w Hiszpanii świadczy fakt, że w 2003 roku ogłoszono 98.198 przetargów. Ich ogólna wartość wyniosła 26.236 milionów euro. Wartość projektów robót ogłoszonych przez różnego rodzaju administracje publiczne w pierwszych 4 miesiącach roku 2004 wynosi ponad 11.168,03 milionów euro, 5,7% więcej niż w roku 2003.
W 2003 roku, najwięcej, aż 36.478 przetargów ogłoszono w grupie "VIVIENDA Y OBRAS PÚBLICAS" ("Budownictwo mieszkaniowe i roboty publiczne") W przetargach tego typu biorą udział jedynie największe firmy bądź stowarzyszenia firm, o których będzie mowa później.
Do największych, zatwierdzonych już i zaplanowanych do realizacji w najbliższych latach robót publicznych należy budowa wschodniego odcinka kolei szybkobieżnej (AVE), który połączy Madryt z Walencją, Castellón i Murcją, z odgałęzieniem do Toledo, o całkowitej długości prawie 800 km.
Należy jednak podkreślić, że poza tymi największymi kontraktami, większość przetargów dotyczy umów o wartości od 60.000 do 240.000 €. Leżą one więc w zasięgu możliwości małych i średnich przedsiębiorstw, przede wszystkim z sektorów usługowego i dostawczego.
INFORMACJA.- Aby móc uczestniczyć w przetargach publicznych, należy mieć łatwy i szybki dostęp do informacji i ogłoszeń o przetargach. Pamiętajmy, że ze względu na podział polityczno-administracyjny Hiszpanii zdolność prawną do zawierania umów publicznych mają: rząd centralny, 17 rządów regionalnych, 50 samorządów prowincjonalnych oraz urzędy miejskie Madrytu i Barcelony. Aby być dobrze poinformowanym należy przeglądać 70 Dzienników Ustaw: ogólnopaństwowy, poszczególnych regionów autonomicznych oraz prowincji. Urzędy miejskie Madrytu i Barcelony publikują tygodniowe monitory.
Większość z tych dzienników i monitorów można znaleźć w internecie - aczkolwiek jeszcze nie wszystkie nieodpłatnie. Dlatego też zaleca się skorzystanie z usług firm specjalizujących się w selekcji przetargów i rozprowadzaniu informacji na ich temat. Firmy te służą również doradztwem oraz mogą reprezentować oferentów wobec instytucji publicznych na różnych etapach przetargu.
REGULACJE PRAWNE,- Umowy z administracjami publicznymi w Hiszpanii regulowane są przez Real Decreto Legislativo (Dekret Królewski z mocą Ustawy) 2/2000 z 16 lipca, na mocy którego uchwalono połączony tekst Ley de Contratos de las Administraciones Públicas (Ustawy o Umowach z Administracjami Publicznymi) (Dziennik Ustaw (B.O.E.) 148/2000 z 21 czerwca 2.000) i Real Decreto (Dekretu Królewskiego) 1098/2001, z 12 października, zatwierdzający Reglamento General de la Ley de Contratos de las Administraciones Públicas (Rozporządzenie Ogólne do Ustawy o Umowach z Administracjami Publicznymi) (B.O.E. (Dziennik Ustaw) 257/2001 z 26 października 2001 r.)
Na mocy wymienionej powyżej ustawy, zgodnej z najnowszymi dyrektywami Unii Europejskiej, "Umowy z administracją publiczną mogą zawierać osoby fizyczne lub prawne, zagraniczne i hiszpańskie, mogące udokumentować swą działalność, posiadane możliwości techniczne i profesjonalne oraz wypłacalność ...".
Firmy polskie będą więc traktowane tak samo jak inne firmy z krajów unijnych w zakresie klasyfikacji i rejestracji pozwalającej na zawieranie umów z hiszpańskim administracjami publicznymi, z wyjątkiem transportu drogowego towarów, w którego przypadku ustalony został trzyletni okres przejściowy.
KLASYFIKACJA I REJESTRACJA PRZEDSIĘBIORSTW.- Aby móc zawierać z administracją publiczną umowy na wykonanie robót bądź usług o wartości 120.202,42 € i więcej, poza wyjątkami, przedsiębiorstwa muszą być do tego upoważnione, czyli muszą być ZAKLASYFIKOWANE. Klasyfikacją przedsiębiorstw zajmuje się JUNTA CONSULTIVA DE CONTRATACIÓN ADMINISTRATIVA DEL MINISTERIO DE HACIENDA (Rada Konsultacyjna ds. Umów Publicznych przy Ministerstwie Finansów), która poprzez komisje klasyfikacyjne działające z jej polecenia i składające się z przedstawicieli administracji publicznych i najważniejszych organizacji przedsiębiorstw, prowadzą OFICJALNY REJESTR ZAKLASYFIKOWANYCH PRZEDSIĘBIORSTW.
Niemniej jednak, w przypadku przedsiębiorstw nie hiszpańskich pochodzących z krajów Unii Europejskiej, a więc i polskich, wystarczy akredytacja przed odnośnym organem kontraktującym wypłacalności finansowej i sprawności gospodarczej, technicznej lub profesjonalnej oraz przedstawienie dokumentów potwierdzających wpisy do właściwych Rejestrów zgodnie z wymogami prawnymi państwa, w których znajduje się ich siedziba oraz deklaracji o poddaniu się jurysdykcji sądów i trybunałów hiszpańskich w sprawach mogących wyniknąć z zawartych umów.
GWARANCJE.- Podobnie jak w Polsce, warunkiem przystąpienia do przetargu publicznego w Hiszpanii jest udokumentowanie utworzenia i przedstawienia do dyspozycji organu prowadzącego przetarg, tymczasowej gwarancji stanowiącej równowartość 2% wartości umowy. Gwarancja ta zwracana jest po rozstrzygnięciu przetargu, a przypadku przedsiębiorstwa które wygrało przetarg zastępuje się ją ostateczną gwarancją w wysokości 4% wartości umowy. W wyjątkowych przypadkach, organ kontraktujący może ustanowić w specjalnych warunkach administracyjnych umowy, utworzenie oprócz normalnej, gwarancji dodatkowej, której wysokość nie może przekroczyć 6% wartości umowy. Tego rodzaju gwarancji wymaga się przeważnie w umowach o konsultacje i doradztwo, o wykonanie usług oraz jeżeli tak postanowiono w specjalnych warunkach administracyjnych umowy.
CZASOWE STOWARZYSZENIA FIRM (UNIONES TEMPORALES DE EMPRESAS). Jest to jedna z najczęściej stosowanych form w przypadku umów z administracjami publicznymi, w szczególności w odniesieniu do największych zamówień. Opcja ta przewidziana jest w Ustawie, której artykuł 24. stanowi, że "1. Administracja będzie mogła zawierać umowy ze stowarzyszeniami firm utworzonymi czasowo w tym celu, bez konieczności sformalizowania takich stowarzyszeń przed rozstrzygnięciem konkursu na ich korzyść. Firmy wchodzące w skład takiego stowarzyszenia będą odpowiedzialne w sposób solidarny przed administracją i będą musiały wyznaczyć reprezentanta bądź jedynego pełnomocnika, posiadającego wystarczające uprawnienia ... 2. W przypadku gdy wymagana będzie klasyfikacja i do przetargu staną w ramach stowarzyszenia firmy krajowe, zagraniczne spoza Unii i zagraniczne unijne, firmy dwóch pierwszych rodzajów będą musiały przedstawić akredytację klasyfikacji a firmy ostatniego rodzaju, w przypadku nieposiadania klasyfikacji przedstawią akredytację wypłacalności i sprawności technicznej i profesjonalnej."
Okres trwania czasowych stowarzyszeń firm pokrywał się będzie z czasem ważności umowy, maksymalnie dziesięć lat (art. 8 Ustawy 18/1982 z 26 maja o systemie opodatkowania obowiązującym czasowe stowarzyszenia firm oraz spółki rozwoju przemysłowego i regionalnego). W przypadku nieuzyskania kontraktu poddanego przetargowi, czasowe stowarzyszenia firm mogą zostać zlikwidowane w trybie natychmiastowym.
